Yazar: Editor
2026’da Yapay Zekâ Alanında Ortaya Çıkması Beklenen 27 Startup Fırsatı
1. Multimodal veri altyapıları
Şirketlerdeki doküman, fotoğraf, video ve ses gibi farklı veri türlerini aynı anda analiz edip anlamlandırabilen yapay zekâ altyapıları.
2. Agent-native AI altyapıları
Yazılımların insanlar yerine yapay zekâ ajanları tarafından kullanılacağı yeni sistem mimarileri.
3. Multimodal yaratıcı üretim araçları
Metin, görüntü veya video gibi farklı içerikleri kullanarak yeni görseller, videolar veya tasarımlar üreten AI araçları.
4. AI-native veri analizi ve iş zekâsı sistemleri
Şirket verilerini analiz eden, rapor yazan ve stratejik öneriler sunabilen yapay zekâ destekli analiz platformları.
5. Etkileşimli video platformları
Kullanıcıların sadece izlemek yerine içinde gezebildiği veya yön verebildiği yeni nesil video deneyimleri.
6. AI-native üniversite ve eğitim platformları
Eğitimin büyük bölümünün yapay zekâ tarafından kişiye özel hale getirildiği yeni nesil eğitim sistemleri.
7. Kişisel sağlık takip ekosistemleri
Hasta olmayan insanların bile sağlık verilerini sürekli izlemek ve analiz etmek istediği yeni sağlık teknolojileri.
8. AI destekli hikâye ve dünya üretim motorları
Basit bir metin komutuyla oyun veya film için tam bir sanal dünya oluşturabilen sistemler.
9. Gizlilik temelli blokzincir ağları
Kullanıcı verilerinin gizliliğini korumayı temel özellik haline getiren yeni kripto altyapıları.
10. Tahmin piyasaları (prediction markets)
Kullanıcıların ve yapay zekâ sistemlerinin birlikte geleceğe dair tahminlerde bulunduğu yeni finansal platformlar.
11. AI ajanları için kriptografik kimlik sistemleri
Yapay zekâ ajanlarının güvenli şekilde işlem yapabilmesi için dijital kimlik ve imza altyapıları.
12. Stake edilmiş medya modelleri
İçerik üreticilerinin veya kullanıcıların içeriklere finansal olarak “katkı koyduğu” yeni medya ekonomisi.
13. AI-native finans ve kurumsal altyapılar
Şirket operasyonlarının önemli bölümünü doğrudan yapay zekâ sistemlerinin yönettiği finans platformları.
14. Dikey AI platformları
Sağlık, hukuk veya lojistik gibi tek bir sektöre odaklanan özel yapay zekâ yazılımları.
15. AI ses ajanları
Müşteri hizmetleri, satış veya destek süreçlerini tamamen yapay zekâ ile yürüten sesli sistemler.
16. AI-native bankacılık altyapısı
Bankacılık işlemlerini hızlandıran ve otomatikleştiren yeni nesil yapay zekâ tabanlı finans teknolojileri.
17. AI destekli endüstriyel üretim şirketleri
Üretim süreçlerinin büyük bölümünü yapay zekâ ve otomasyonun yönettiği yeni sanayi şirketleri.
18. Modüler AI fabrikaları
Yapay zekâ destekli üretim modüllerinin bir araya gelerek fabrika sistemleri oluşturduğu yeni üretim modeli.
19. Fiziksel dünya gözlemlenebilirliği
Şehirler, enerji şebekeleri veya altyapı sistemlerini gerçek zamanlı izleyen veri platformları.
20. Otonom bilimsel laboratuvarlar
Hipotez kuran, deney tasarlayan ve sonuçları analiz eden yapay zekâ destekli araştırma laboratuvarları.
21. Ürün yöneticileri için AI araçları
Şirketlerin hangi ürünü geliştirmesi gerektiğini analiz eden yapay zekâ sistemleri.
22. AI-native hedge fund’lar
Yatırım kararlarını büyük ölçüde yapay zekâ algoritmalarının verdiği fon yönetim şirketleri.
23. AI-native ajanslar
Hizmet yerine yapay zekâ ile üretilmiş bitmiş ürünler sunan yeni nesil ajans modelleri.
24. Stablecoin tabanlı finansal hizmetler
Kripto para temelli ödeme, yatırım ve finans çözümleri.
25. Kamu için yapay zekâ sistemleri
Devlet kurumlarının başvuru, form ve veri işlemlerini otomatikleştiren AI çözümleri.
26. Modern metal ve ağır sanayi üretimi
Eski üretim yöntemlerini yapay zekâ ve yeni enerji teknolojileriyle dönüştüren sanayi girişimleri.
27. Fiziksel işler için AI rehberliği
Bir işçi çalışırken kamera veya gözlük aracılığıyla ona gerçek zamanlı talimat veren yapay zekâ sistemleri.
Murat Daltaban’ın Netizenlist Okurları İçin Seçtiği 10 Muhteşem Tiyatro Eseri
1. Orestea Üçlemesi – Aiskhylos
2.Kral Oidipus – Sophokles
3.Medea – Euripides
4.Hamlet – William Shakespeare
5.Macbeth – William Shakespeare
6.Faust – Johann Wolfgang von Goethe
7.Tartuffe – Molière
8.Gergedan – Eugène Ionesco
9.Arturo Ui – Bertolt Brecht
10.Mezopotamya Üçlemesi – Murathan Mungan
Kimya Sektöründe En Fazla İhracat Yapan 2024 İhracat Yıldızları
1-Anorganik Kimyasallar İhracatı
Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü
2-Kauçuk Hortumlar İhracatı
Polimer Kauçuk Sanayi ve Pazarlama A.Ş.
3-Platik Ev ve Mutfak Eşyaları İhracatı
Demka Platik Züccaciye Tic. LTD. ŞTİ.
4-Ayakkabı ve Mobilya Boyaları İhracatı
Çığır Kimya Ticaret ve Sanayi A.Ş.
5-Kauçuk Profil, Levha, Bant ve Kayışlar İhracatı
Kale Kayışları Sanayi Dış Ticaret A.Ş.
6-Plastik Kırtasiye ve Oyuncak İhracatı
Derya Kırtasiye Malzemeleri Dış Tic. Ltd. Şti.
7-Boya Vernik Mürekkepler İhracatı
Akkim Yapı Kimyasalları San.ve Tic. A.Ş
8-Kimyasal Gübreler İhracatı
Gemlik Gübre Sanayi A.Ş.
9-Platikten Mamul Diğer Eşyalar İhracatı
Işılplast Plastik Sanayi ve Tic. A.Ş.
10-Deterjan Yıkama İhracatı
Procter and Gamble Tük. Mal. San. A.Ş.
11-Kişisel Bakım Ürünleri İhracatı
Evyap International Dış. Tic. A.Ş.
12-Plastikten Mamul Filmler ve Levhalar İhracatı
Constantia Propak Ambalaj Üretim ve Pazarlama A.Ş.
13-Diğer Kauçuk Eşyalar İhracatı
Teklas Kauçuk San. ve Tic. A.Ş.
14-Koku Kimyasalları İhracatı
Seluz Kimya Kozmetik Tic. ve San. A.Ş.
15-Plastikten Tek Kullanımlık Ev ve Mutfak Eşyaları İhracatı
Arcplast Plastik Sanayi A.Ş.
16-Diğer Plastik Hammaddeler
Kimteks Poliüretan San. ve Tic. A.Ş.
17-Lezzet Kimyasalları İhracatı
IFF Turkey Aroma ve Esans Ür. Satış Tic. A.Ş.
18-Polimer Compoundları İhracatı
Politem Plastik ve Teks. Paz. San. Dış. Tic. A.Ş.
19-Esnek Plastik Ambalaj İhracatı
Elif Plastik Ambalaj San. ve Tic. A.Ş.
20-Madeni Yağlar İhracatı
Shell&Turcas Petrol A.Ş.
21-Renkli Kozmertikler İhracatı
Kosan Kozmetik Paz. ve Ticaret A.Ş.
22-Haşere Öldürücüler ve Kovucular İhracatı
Kozmo Kimya San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti.
23-Medikal İhracatı
VSY Biyoteknoloji ve İlaç Sanati A.Ş.
24-Sabun İhracatı
Colgate Palmolive Tem. Ürn. San. ve Tic. A.Ş.
25-Islak Temizleme Mendilleri İhracatı
Sapro Temizlik Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.
26-Mineral Yakıtları İhracatı
Star Rafineri Anonim Şirketi
27-Sert Plastik Ambalaj İhracatı
Bericap Kapak ve San. A.Ş.
28-İlaç İhracatı
World Medicine İlaç San. ve Tic. A.Ş.
29-Muhtelif Kimyasallar İhracatı
Ege Kimya San. ve Tic. A.Ş.
30-Tekstil Kimyasalları İhracatı
ABC Deterjan San. ve Tic. A.Ş.
31-İnşaat Plastikleri İhracatı
European Dış Tic. A.Ş.
32-Oda Kokuları İhracatı
Eyfel Kozmetik Anonim Şirketi
33-Termoplastikler İhracatı
Organik Kimya San. ve Tic. A.Ş.
34-Kauçuk Hammadde ve Vulkanize Olmamış Hamurlar İhracatı
Ravago Petrokimya Üretim A.Ş.
35-Organik Kimyasallar İhracatı
Plastay Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş.
36-Yapıştırıcılar Tutkallar Enzimler İhracatı
Akkim Yapı Kimyasalları San. ve Tic. A.Ş.
Boyner’den İndirim Korumalı Alışveriş
Boyner, perakende sektöründe yeni bir güven standardı oluşturuyor. İndirim beklemekten uykusuz kalanları koruyan bir sistem geliştiren Boyner, “İndirim Korumalı Alışveriş” uygulamasıyla alışveriş yapanların “Aldığım ürünün fiyatı düşer mi” kaygısını sessizce ortadan kalkıyor. Boyner’in “İndirim Korumalı Alışveriş” uygulaması, sadece kampanya dönemlerinde değil, yıl boyunca müşteriye güven veren bir alışveriş deneyimi sunmayı vadediyor.
1-Alışveriş sonrası fiyat düşüşü artık sorun değil
Ürün fiyatı sonradan düşerse fark geri ödeniyor, alışveriş pişmanlığa dönüşmüyor.
2-30 gün boyunca fiyat garantisi sağlanıyor
Satın alma tarihinden itibaren 30 gün boyunca fiyatlar sistem tarafından takip ediliyor.
3-İndirimleri beklemeye gerek kalmıyor
Beğenilen ürün için indirim beklemek tarihe karışıyor; alınan ürün 1 ay içinde indirime girerse aradaki fark iade ediliyor.
4-Online ve mağaza alışverişleri kapsama dahil
Uygulama hem fiziksel mağazalarda hem de online alışverişlerde geçerli.
5-Tüketici lehine yeni bir standart oluşturuluyor
Uygulama, perakende sektöründe güven temelli yeni bir dönemin kapısını aralıyor.
6-Kampanya dönemlerine ait kâbus sona eriyor.
“Sezon başında aldığım ürünün fiyatı ya kısa bir süre sonra düşerse” sorusu ortadan kalkıyor.
7-Tüketici sadakati ödüllendiriliyor
İade edilen tutarlar alışverişlerde tekrar kullanılabiliyor, sistem bir ödül mekanizmasına dönüşüyor.
8-Yeni sezon ürünleri için de geçerli
Yıl boyunca devam edecek fiyat koruması yeni sezon ve sezonsuz tüm ürünleri kapsıyor.
9-Pazarlama değil, doğrudan fayda sunuyor
Sistem, geçici bir kampanya değil; kalıcı ve sürdürülebilir bir müşteri faydası sunuyor.
10-Güvene dayalı alışveriş alışkanlığı teşvik ediliyor
Marka ile müşteri arasındaki bağ, güven ilişkisi üzerinden güçleniyor.
Dillerde Özgürlük: 11 Dilde “Freedom” Ne Anlama Geliyor?
Her dil, özgürlük kavramını yalnızca bir kelimeyle değil, bir dünya görüşüyle taşır. Isaiah Berlin’in negatif ve pozitif özgürlük ayrımı, bu farklılıkların daha iyi anlaşılmasını sağlar. Aşağıda özgürlüğün 11 dildeki karşılıkları ve bu kavramın kültürel arka planları yer alıyor.
1. İngilizce – Freedom / Liberty
Freedom, Eski İngilizce “freodom”dan gelir. Kişisel bağımsızlık, dış müdahaleden azade olma hâlidir.
Liberty, Latince libertas kökünden gelir. Daha çok hukuki ve siyasal bağlamda kullanılır.
Anglo-Sakson gelenekte özgürlük, bireysel alanın korunması (negatif özgürlük) olarak tanımlanır. ABD Anayasası’nda “life, liberty and the pursuit of happiness” ifadesiyle somutlaşır.
2. Fransızca – Liberté
Latince “libertas”tan türetilmiştir.
Fransız Devrimi’nin üçlemesinde (“Liberté, Égalité, Fraternité”) yer alır ve devrimci bir anlam taşır.
Pozitif özgürlüğün temsilidir; halkın egemenliği, yurttaşın aktif katılımı vurgulanır.
3. Almanca – Freiheit
Eski Yüksek Almanca “vriheit” kökünden gelir; “bağımsız olma durumu” anlamındadır.
Alman düşüncesinde özgürlük, özellikle Kant’ın etkisiyle akılla özdeşleşmiştir. Ahlaki özerklik, bireysel keyfiyetten daha üstündür.
Bu nedenle Freiheit, disiplinle iç içe düşünülür.
4. Türkçe – Özgürlük / Hürriyet
Özgürlük, “öz” ve “gür” kelimelerinden türetilmiş, yapısal olarak Türkçedir.
Hürriyet, Arapça “hurr” kökünden gelir ve Osmanlı döneminde yaygındı.
Cumhuriyet sonrasında daha laik ve birey merkezli bir ifade olarak “özgürlük” öne çıkmıştır. Tanzimat’tan bugüne kadar siyasi ve kültürel mücadelelerin merkezindedir.
5. Arapça – حرية (hurriyyah)
“Hurr” kökü, “köle olmayan” anlamına gelir.
İslam öncesi Arap toplumunda “hür” olmak sosyal statüyü belirlerdi.
Modern Arap dünyasında hurriyyah, hem bireysel hakları hem de Batı karşısında ulusal bağımsızlığı temsil eder.
6. Rusça – Свобода (svoboda)
Slav kökenli bir sözcüktür; “serbestlik, bağımsızlık” anlamı taşır.
Çarlık döneminden Sovyetler’e kadar özgürlük kavramı birçok dönüşüme uğramıştır.
Sovyet ideolojisinde özgürlük, bireyci değil; kolektif sorumluluğa bağlı, sistem içi bir hak olarak tanımlanmıştır.
7. Çince – 自由 (zìyóu)
“自” (zì) = kendi, “由” (yóu) = sebep, izin. Birlikte “kendi tarafından belirlenen” anlamına gelir.
Konfüçyüsçü gelenekte bireyin özgürlüğü değil, toplumun düzeni esastır.
Modern Çin’de “özgürlük” Batı kaynaklı olup daha çok siyasal bağlamda sınırlı ve kontrollü kullanılır.
8. Japonca – 自由 (jiyū)
Çince karakterleri taşır ama Meiji Restorasyonu sonrası Batı etkisiyle bireycilik içeren yeni bir anlam kazanmıştır.
Geleneksel Japon toplumunda “özgürlük” değil, görev ve uyum makbuldür.
Bugünkü kullanımında bireysel seçimler ön planda olsa da kolektif sorumluluk vurgusu sürer.
9. İspanyolca – Libertad
Latince “libertas” kökünden gelir.
Franco diktatörlüğü döneminde bastırılmış; demokrasiye geçişle birlikte yeniden önem kazanmıştır.
Latin Amerika’da hem sömürge karşıtı bağımsızlık hareketlerinin hem de sosyal mücadelelerin temel kavramıdır.
10. İtalyanca – Libertà
Yine Latince libertas kökünden gelir.
Orta Çağ ve Rönesans’ta Floransa gibi kent devletlerinde siyasal anlamda öne çıkmıştır.
Modern İtalya’da anayasal haklar, ifade özgürlüğü ve sivil toplumun gücüyle birlikte düşünülür.
11. Farsça – Azadi (آزادی)
“Azad” kelimesinden türetilmiştir; anlamı “serbest, bağlı olmayan”dır.
Kökeni Ahameniş İmparatorluğu’na kadar gider ve tarihsel olarak hem sınıfsal hem siyasal bir ayrıcalığı ifade eder.
İran’da Azadi, 1979 devrimi, kadın hareketleri ve ifade özgürlüğü gibi birçok tarihsel dönemeçte kilit kavram olmuştur.
Isaiah Berlin’in “İki Özgürlük Kavramı” Makalesinden 10 Temel Fikir
1.Özgürlüğün İki Biçimi Vardır: Negatif ve Pozitif
2.Negatif Özgürlük, Liberalizmin Temelidir
3.Pozitif Özgürlük, Totaliterizme Kapı Aralayabilir
4.Bireysel Özerklik Vazgeçilmezdir
5.Ahlaki Plüralizm Vurgusu Yapar
6.Negatif Özgürlük, Gerçek Tehlikelere Karşı Bir Kalkan Sağlar
7.Pozitif Özgürlük, Bireyin Kendi İçsel Zincirlerinden Kurtulmasıdır – Ama Risklidir
8.Özgürlük ile Demokrasi Aynı Şey Değildir
9.Modern İdeolojilerin Tehlikesi: “Gerçek Benlik” Fikri
10.Özgürlük, Mutluluk ya da Erdemle Karıştırılmamalıdır
Suyun 5 Büyük Bilimsel Gizemi
1. İki sıvı faz hipotezi (Liquid–Liquid Phase Transition)
Bazı fizikçiler suyun tek bir sıvı fazı olmadığını öne sürer.
Hipoteze göre:
• LDL (Low Density Liquid) → düşük yoğunluklu yapı
• HDL (High Density Liquid) → yüksek yoğunluklu yapı
Bu iki yapı süper soğutulmuş su içinde birbirine dönüşebilir.
Bu model:
• yoğunluk anomalilerini
• ısı kapasitesi anomalilerini
açıklayabilir.
Ancak problem şu:
Bu geçişi doğrudan gözlemek çok zordur çünkü su o sıcaklıklarda hızla donar.
Kaynak:
Poole et al., Nature, 1992.
2. Süper soğutulmuş su davranışı
Su bazen donma noktasının çok altına kadar sıvı kalabilir.
Örneğin:
• −20 °C
• hatta −40 °C
civarına kadar sıvı kalabildiği gözlemlenmiştir.
Bu durumda:
• yoğunluk
• viskozite
• ısı kapasitesi
çok hızlı değişir.
Bu bölge fizikçiler tarafından “no man’s land” olarak adlandırılır çünkü deney yapmak çok zordur.
3. Hidrojen bağlarının gerçek yapısı
Su molekülleri arasında:
hidrojen bağları vardır.
Ancak bu bağların:
• ömrü
• geometrisi
• kolektif davranışı
tam olarak anlaşılmış değildir.
Bir hidrojen bağının ortalama ömrü:
\sim 1 \text{ pikosaniye}
olmasına rağmen sıvı su çok düzenli davranışlar gösterir.
Bu yüzden araştırmacılar suyu bazen şöyle tanımlar:
“An ever-changing network.”
(sürekli değişen bağ ağı)
4. Suyun kuantum etkileri
Hidrojen atomu çok hafif olduğu için suyun davranışında kuantum etkileri rol oynar.
Özellikle:
• proton tünellemesi
• kuantum titreşimleri
• izotop etkileri (H₂O vs D₂O)
makroskopik özellikleri etkileyebilir.
Örneğin:
• D₂O (ağır su) farklı yoğunluk ve donma noktalarına sahiptir.
Bu farklar klasik molekül modelleriyle tamamen açıklanamaz.
5. Hidrofobik etki (life mystery)
Su molekülleri apolar molekülleri dışlar.
Bu olay:
• protein katlanması
• hücre zarlarının oluşumu
• DNA yapısı
gibi süreçlerde temel rol oynar.
Ancak:
hidrofobik etkinin tam mikroskobik mekanizması hâlâ tartışmalıdır.
Bazı modeller:
• entropi artışı
• su yapısının reorganizasyonu
ile açıklar.
Sonuç
Su sıradan bir molekül gibi görünür:
H_2O
Ama fizikçiler için:
• yoğunluk anomalisi
• faz davranışı
• hidrojen bağı ağı
• kuantum etkileri
nedeniyle en karmaşık sıvılardan biridir.
Bu yüzden Nobel ödüllü fizikçi Philip Ball şu ifadeyi kullanır:
“Nothing in chemistry is more mysterious than water.”
Suyun 70 Anomalisi
Yoğunluk ve hacim anomalileri
1. 4 °C’de maksimum yoğunluğa sahip olması
2. Donarken genleşmesi (%9 hacim artışı)
3. Katı fazın sıvıdan daha düşük yoğunlukta olması
4. Soğudukça genleşme göstermesi (0–4 °C arası)
5. Basınç altında yoğunluk değişiminin alışılmadık olması
6. Yoğunluk eğrisinin doğrusal olmaması
7. Soğuk suda hacim sıkışabilirliğinin artması
8. Donma sırasında kristal kafesin açık yapıda olması
9. Su moleküllerinin tetrahedral yerleşimi
10. Düşük sıcaklıklarda hacim dalgalanmalarının artması
⸻
Termodinamik anomaliler
11. Çok yüksek özgül ısı kapasitesi
12. Yüksek buharlaşma ısısı
13. Yüksek erime ısısı
14. Yüksek kaynama noktası
15. Yüksek donma noktası (benzer moleküllere göre)
16. Yüksek kritik sıcaklık
17. Yüksek kritik basınç
18. Düşük sıcaklıklarda ısı kapasitesinin artması
19. Negatif termal genleşme bölgesi
20. Basınca karşı sıra dışı faz davranışı
⸻
Faz davranışı anomalileri
21. Çok sayıda buz fazı (≈20 faz)
22. Basınç arttıkça erime noktasının düşmesi
23. Süper soğutulabilme yeteneği
24. Cam benzeri amorf buz oluşturabilmesi
25. Yüksek basınçta yeni buz fazları oluşması
26. Buzun düşük sürtünme katsayısı
27. Buz kristallerinin altıgen yapısı
28. Farklı yoğunlukta amorf buz fazları
29. Basınç altında buz faz geçişleri
30. Sıvı suyun iki farklı yapı modeli (LDL/HDL teorisi)
⸻
Yüzey ve akış anomalileri
31. Çok yüksek yüzey gerilimi
32. Kapiler yükselme yeteneği
33. Düşük viskozite (güçlü bağlara rağmen)
34. Viskozitenin sıcaklıkla sıra dışı değişimi
35. Basınca bağlı viskozite anomalisi
36. Mikro damlacıkların stabilitesi
37. Hidrofilik yüzeylere güçlü adezyon
38. Su damlacıklarının küresel şekil eğilimi
39. Yüzeyde hidrojen bağlarının yeniden düzenlenmesi
40. İnce su filmlerinin beklenenden stabil olması
⸻
Elektriksel anomaliler
41. Çok yüksek dielektrik sabiti (~80)
42. Yüksek elektriksel polarite
43. İyonları güçlü çözme yeteneği
44. Proton iletkenliği (Grotthuss mekanizması)
45. Elektrik alanına karşı yapısal reorganizasyon
46. İyon hidratasyon kabuklarının stabilitesi
47. Su kümelerinin elektrik dipol momenti
48. Hidrojen bağlarının elektrik alanla değişmesi
49. Elektrik alan altında faz davranışı değişimi
50. İyon çözünürlüğünün sıcaklıkla beklenmeyen değişimi
⸻
Moleküler yapı anomalileri
51. Molekülün 104.5° açılı geometriye sahip olması
52. Moleküller arası hidrojen bağı ağı
53. Ortalama 3–4 hidrojen bağı oluşturabilmesi
54. Dinamik hidrojen bağı kırılması ve oluşması
55. Tetrahedral sıvı yapı eğilimi
56. Yerel buz benzeri kümelerin oluşması
57. Sıvı halde kısa menzilli düzen
58. Basınç altında yapı reorganizasyonu
59. Suyun iki sıvı faz hipotezi
60. Moleküler kümelerin sürekli değişmesi
⸻
Kimyasal ve biyolojik anomaliler
61. Evrensel çözücü olması
62. Çok sayıda iyon ve molekülü çözebilmesi
63. Asit-baz reaksiyonlarında merkezi rol
64. Otoiyonizasyon (H₃O⁺ ve OH⁻ oluşumu)
65. Biyokimyasal reaksiyonları stabilize etmesi
66. Protein katlanmasında hidrofobik etki yaratması
67. Hücre içi çözücü olarak stabil olması
68. DNA ve proteinlerin yapısını stabilize etmesi
69. Biyolojik sıcaklık aralığında sıvı kalması
70. Yaşamın sürdürülebilmesi için kritik fiziksel özellikler göstermesi
Hayatın Matematiğini Anlatan 8 Zihin Yasası
1. Murphy Yasası
Yanlış gidebilecek bir şey varsa gider.
Çıkarım: Sistem kur, riskleri dağıt, yedekli çalış.
2. Kidlin Prensibi
Bir problemi açıkça yazarsan, yarısını çözmüş olursun.
Çıkarım: Kafa karışıklığı genelde düşünsel dağınıklıktır.
3. Gilbert Yaklaşımı
Başarısızlık çoğu zaman yetenek eksikliğinden değil, netlik eksikliğinden doğar.
Çıkarım: Rol, hedef ve beklenti netliği performansı belirler.
4. Falkland İlkesi
Karar vermek zorunda değilsen, karar verme.
Çıkarım: Acele karar maliyet üretir.
5. Parkinson Yasası (Zaman)
Bir iş, ona ayırdığın süre kadar genişler.
Çıkarım: Süreyi kısalt, verim artar.
6. Parkinson Yasası (Gelir)
Harcamalar gelir arttıkça artar.
Çıkarım: Sorun para değil, alışkanlıktır.
7. Pareto İlkesi ( Meşhur 80-20 yasası )
Sonuçların büyük kısmı az sayıda kritik faktörden gelir.
Çıkarım: Her şeye eşit enerji verme.
8. Goodhart Yasası
Bir ölçüt hedef haline geldiğinde iyi bir ölçüt olmaktan çıkar.
Çıkarım: Takipçi, not, ciro tek başına başarı değildir.
Yeni Jenerasyon İçin Gerekli Görülen Özellikler
Anthropic kurucularından Daniela Amodei’nin açıklamalarına dayanarak, yeni jenerasyon için gerekli görülen temel özellikler değerlendirilmekte.
1. Güçlü iletişim becerileri
• Yazılı ve sözlü anlatım
• Toplantı ve ekip içi iletişim yetkinliği
2. Empati ve duygusal zekâ
• İnsan ilişkilerini anlayabilme
• Karşısındakinin bakış açısını kavrayabilme
3. Eleştirel düşünme
• Bilgiyi sorgulama
• Karmaşık problemleri analiz edebilme
4. Merak duygusu
• Yeni fikirlere ve alanlara açıklık
• Öğrenmeye devam etme motivasyonu
5. İş birliği yapabilme yeteneği
• İnsan–yapay zekâ birlikte çalışabilme
• Ekip içinde üretken olma
6. Muhakeme ve karar verme becerisi
• Yapay zekânın ürettiği çıktıları değerlendirebilme
• Bağlamı ve sonucu insan aklıyla tartabilme
7. Beşeri bilimlere dayalı kavrayış
• Tarih, kültür, insan davranışı ve kendini anlama
• İnsanı “insan yapan” değerleri içselleştirme
6 Büyük Düşünürün Isaiah Berlin’in Metaforuyla Analizi
1.Arthur Schopenhauer – 🦔 Kirpi
2.Albert Camus – 🦊 Tilki
3.Niccolò Machiavelli – 🦊 Tilki
4.Albert Einstein – 🦔 Kirpi
5.Sun Tzu – 🦊 Tilki
6.Lao Tzu – 🦔 Kirpi
Düşünürler Kirpi mi Tilki mi? Isaiah Berlin’in Ayrımıyla Felsefi Tipolojiler
Isaiah Berlin, Antik Yunan’dan aldığı metaforla düşünürleri ikiye ayırır: Kirpiler ve tilkiler. Kirpi, dünyayı tek büyük fikirle açıklamaya çalışırken; tilki, karmaşıklığı kabul eder, birçok fikir arasında gezinir. Peki hangi düşünür hangi kategoriye giriyor?
1.Platon – Kirpi
2.Aristoteles – Tilki
3.Dostoyevski – Kirpi
4.Shakespeare – Tilki
5.Nietzsche – Kirpi
6.Goethe – Tilki
7.Proust – Kirpi
8.Tolstoy – Çelişkili: Kalbi kirpi, zihni tilki
9.Hegel – Kirpi
10.James Joyce – Tilki
Lacoste x GOAT: Novak Djokovic için Hazırlanan Özel Kapsül Koleksiyon
Lacoste, ikonik logosunu tüm zamanların en büyük tenisçisine adanan özel bir kapsül koleksiyonda yeniden yorumluyor.
Amerika Açık’a sayılı günler kala Lacoste, marka elçisi Novak Djokovic’e duyduğu saygıyı özel bir dokunuşla taçlandırıyor: ikonik Timsah, ‘GOAT’a (Greatest of All Time – Tüm Zamanların En İyisi) dönüşerek özel bir kapsül koleksiyona hayat veriyor.

Bu simgesel dönüşüm, tenis dünyasında mükemmeliyetin sınırlarını zorlayan ve imkânsız görüleni aşarak tarihe geçen sıra dışı bir oyuncuya saygı duruşunda bulunuyor. Sekiz yılı aşkın süredir Lacoste’un elçisi olan Novak Djokovic, mükemmeliyetin en güçlü sembolü olarak bu özel değişimin ilham kaynağını oluşturuyor.
GOAT Koleksiyonu, polo, tişört, eşofman ceketi, şapka ve pantolondan oluşan beş ikonik parçayla, özel olarak tasarlanan logoyu gururla taşıyor.
New York Fifth Avenue’de Unutulmaz Bir Lansman
Lacoste’un efsanevi Fifth Avenue’daki yeni New York mağazasının kalbinde, Novak Djokovic 22 Ağustos’ta özel bir ‘meet & greet’ etkinliğinde koleksiyonu bizzat tanıttı.
“Novak Djokovic sekiz yılı aşkın süredir Lacoste ailesinin bir parçası. Birlikte, onun kariyer toplamının yarısına denk gelen 12 Grand Slam zaferini kazandığı olağanüstü bir dönemi paylaştık. Olağanüstü bir sporcu olmasının ötesinde, azmi, zihniyeti ve değerleri markamızı yükseltmeye ve etkisini artırmaya katkı sağladı. Bugün Timsahımızı ona saygı duruşu olarak GOAT’a dönüştürmek ve René’nin efsanesini inşa ettiği bu yerde koleksiyonu sunmak bizim için son derece doğal bir seçimdi. Bu girişim, René Lacoste’un mirasına sadık kalırken kendi kodlarımızı yeniden icat edebilme yeteneğimizi yansıtıyor,” dedi
Lacoste CEO’su Thierry Guibert
Bu kutlama, René Lacoste’un büyük başarılarının sahnesi olan Amerikan topraklarında özellikle güçlü bir yankı sağlıyor “Timsah” lakabını ilk kez burada alan René, 1926 ve 1927’de ABD Şampiyonası’nı kazandı ve polo gömleğini icat etme fikrini burada tasarladı. Bugün Lacoste, aynı efsanevi temelden yola çıkarak Beşinci Cadde’deki amiral mağazasından bu koleksiyonu lanse ediyor; böylece dünyanın en büyük spor giyim pazarındaki hedeflerini somutlaştırırken René Lacoste’tan Novak Djokovic’e uzanan bir yüzyıllık tenis mükemmeliyetini kutluyor.
Göze Çarpan Rekor Başarılar
Tüm zamanların en büyük tenisçisi olarak kabul edilen Novak Djokovic, tenisin zirvesini yeniden tanımlayan eşsiz rekorların sahibi olarak biliniyor. 24 Grand Slam şampiyonluğu ile bir erkek oyuncunun ulaştığı en yüksek sayıya imza atan Djokovic, dünya 1 numarası unvanını en uzun süre elinde tutan ve Grand Slam maçlarında en fazla galibiyet elde eden isim oluyor. Ayrıca Masters 1000 turnuvalarında en çok zafere sahip olmasının yanı sıra, bu prestijli organizasyonların her birini en az iki kez kazanan tarihteki tek tenisçi olma unvanını da gururla taşıyor.
Siber Zorbalıkla İlgili Yanlış Bilinen 10 Gerçek
Çocukların ve gençlerin dijital dünyada karşı karşıya kaldığı tehlikeler giderek artarken siber zorbalık da en ciddi tehditlerden biri olarak öne çıkıyor. Ebeveynlerin bu konuda doğru bilgilere sahip olması, çocuklarını korumada büyük önem taşıyor. Ancak çevrimiçi tacizle ilgili bazı yanlış inanışlar, alınması gereken önlemleri geciktirebiliyor ya da etkisiz kılabiliyor. Siber güvenlik şirketi ESET siber zorbalık hakkında en yaygın 10 yanlış kanıyı derledi ve önerilerde bulundu.
Cyberbullying Research Center’ın (Siber Zorbalık Araştırma Merkezi) verilerine göre, ABD’de ortaokul ve lise öğrencilerinin yüzde 58’inden fazlası hayatlarında en az bir kez siber zorbalığa maruz kaldı. Bu oran 2019’da yüzde 37 ve on yıl önce sadece yüzde 24’tü. Ayrıca genç video oyunu oyuncularının yüzde 43’ü çevrimiçi ortamda zorbalık yaşadığını belirtiyor. Bu zorbalık; hakaret, fiziksel tehdit, hatta cinsel içerikli mesajlar gibi farklı şekillerde karşımıza çıkıyor. Hiçbir ebeveyn çocuğunun siber zorbalığa maruz kalmasını istemez. Ancak alternatifin onları dijital dünyadan uzak tutmak olması durumunda, bu yarardan çok zarar verebilir. Önemli olan, uyarı işaretlerine karşı gözlerinizi açık tutmak, açık bir diyalog kurmak, duygusal ve teknik destek sunmaktır.
Siber zorbalık hakkında en yaygın 10 yanlış kanı
1-Çevrimiçi olan çevrimiçi kalır
Çoğu çevrimiçi eğilim gibi, zorbalık da teknoloji tarafından mümkün kılınır ancak kökleri insan ruhunun derinliklerine uzanır. Çocukların zorbalık davranışına girmesinin birçok nedeni vardır; akran baskısından düşük özgüvene, dikkat çekme ihtiyacından aile içi şiddete kadar. Sosyal medya gibi dijital platformlar, çocukların başkalarını daha yaygın bir şekilde zorbalığa maruz bırakmasına olanak tanıyabilir. Ancak bu, sadece çevrimiçi ortamla sınırlı değildir. Zorbalar, kurbanlarını çevrimiçi ortamda olduğu kadar gerçek hayatta da eziyet etmek isteyebilir. Bunu yapmasalar bile kurbanlarına verebilecekleri psikolojik zarar, gerçek dünyada da kesinlikle bir etkiye sahiptir
2-Onlar sadece çocuk
Zorbalığı, çocukların büyümesinin normal bir parçasıymış gibi görmezden gelmek, onun potansiyel ciddiyetini küçümseme tehlikesi yaratır. Aslında zorbalık, zorbalığa maruz kalan kişinin sosyal ve duygusal gelişiminde ciddi ve uzun vadeli etkiler yaratabilir. Siber zorbalığın sadece çocukların başına gelen bir şey olmadığı da doğrudur. Trolling, doxing, intikam pornosu ve stalking, çoğumuzun aşina olduğu siber zorbalık türleridir. Amerikalıların beşte ikisi çevrimiçi tacize uğradığını iddia ediyor.
3-Görmezden gelin, kendiliğinden geçer
Bu nadiren işe yarar. Aynı mantıkla “zorbalık davranışını bildirmek sadece durumu daha kötüleştirecektir” diye düşünmek de yanlıştır. Bazen görmezden gelmek, zorbaların eylemlerinin etkili olduğuna inanmaları durumunda onları cesaretlendirebilir. Ortak bir eylemde bulunarak ve zorbalara doğrudan karşı çıkarak bir çözüm umudu olabilir.
4-Çocuğum bir sorun varsa bana söyler
Çocuğunuz size her zaman tamamen dürüst ve açık davranıyorsa şanslı bir ebeveynsiniz demektir. Çocuklar büyürken birkaç farklı aşamadan geçer ve bu süreçte ebeveynleriyle olan psikolojik ve duygusal ilişkileri değişir. Özellikle ergenlik çağına girdiklerinde bir sorun olduğunu size söylemekten utanabilir veya çok küçük düşmüş hissedebilirler. Başlarına gelenlerin ciddiyetini anlamayabilirler. Ya da bir şey söylerlerse sizi cezalandıracağınızı veya cihazlarını elinden alacağınızı düşünebilirler. Onları yargılamayacağınızı, cezalandırmayacağınızı, destek olacağınızı söyleyerek onları rahatlatmak, onların açılmalarına yardımcı olmak için yapabileceğiniz en iyi şeylerden biridir.
5-Teknolojiyi ortadan kaldırırsanız sorunu çözersiniz
Siber zorbalık teknoloji sayesinde mümkün olmaktadır ancak çocuğunuzun akıllı telefonunu elinden alırsanız bu sorun mucizevi bir şekilde ortadan kalkmayacaktır. Okulda zorbalığa maruz kalıyorlarsa tacizin çevrimdışı olarak devam etmesi için bolca fırsat olacaktır. Çocuğunuzun cihazını elinden alarak onu cezalandırmak, zorbaları sevindirecek ve çocuğunuzla olan ilişkinize hiçbir fayda sağlamayacaktır.
6-Çevrimiçi zorbaları tespit etmek neredeyse imkânsızdır
Bazen çevrimiçi anonimlik, siber suçların yaygınlaşmasına olanak sağladığı gibi, zorbaları da güçlendirir. Ancak gerçekte, zorbaların çoğu kurbanlarını tanır; ister okul arkadaşları ister eski arkadaşları ister romantik partnerleri olsun. Ayrıca sosyal medya ve diğer platformlar, taciz veya zorbalık yoluyla hizmet şartlarını ihlal ettikleri kanıtlanan bazı kullanıcıların kimliklerini ortaya çıkarabilir.
7-Tespit etmesi kolay
Siber zorbalığın zorluğu, sanal ortamda gerçekleşmesidir. Belki fiziksel iz bırakmaz ancak kurbanlara kesinlikle psikolojik zarar verebilir. Bu durum, özellikle çocuklarınızla duyguları hakkında açıkça konuşmakta zorlanan ebeveynler için işleri zorlaştırır. Yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı, çocuğunuzun size bir sorun olduğunu söyleyeceğine güvenemezsiniz. Bu nedenle, uyarı işaretlerini daha iyi fark etmeniz gerekir. Davranış, tavır veya akademik performansta ani değişiklikler yararlı bir gösterge olabilir. Ancak bunlar kesin değildir. Nazik bir şekilde sorgulama da gerekli olabilir.
8-Siber zorbalar kötü niyetli dışlanmışlardır
Siber zorbaların kimlikleri sonunda ortaya çıktığında gerçek kimlikleri arkadaşlarını ve ailelerini şok edebilir. İnsanlar, gerçek dünyada asla düşünmeyecekleri şeyleri çevrimiçi ortamda söyleyebilir ve yapabilir. Çoğu zorba, kendileri zorbalığa veya istismara uğradıkları, özgüvenleri düşük olduğu, zihinsel sağlık sorunları olduğu veya akran baskısı nedeniyle bu davranışlarda bulunur. Özellikle çocuklarınıza zarar veriyorlarsa onları kötü olarak adlandırmanız kolaydır. Ancak gerçek genellikle bundan daha karmaşıktır.
9-Siber zorbalık çok sayıda intihara neden olmaktadır.
Resmî ABD verilerine göre, ergenlerin yüzde 14,9’u siber zorbalığa maruz kalmış ve %13,6’sı ciddi intihar girişimi gerçekleştirmiştir. Ancak korelasyon, nedensellik anlamına gelmez. Aslında bir gencin hayatına son vermek istemesinin birçok nedeni olabilir ve siber zorbalık bu nedenlerden biri olabilir veya olmayabilir. Her halükârda, ısrarlı çevrimiçi tacizin toplumun en savunmasız üyelerine yönelik tehlikelerine karşı uyanık olmalıyız.
10-Suçlu, sosyal medya platformları
Sosyal medya ve mesajlaşma platformları, siber zorbalığın “kolaylaştırıcıları” olarak oynadıkları rol nedeniyle sıklıkla kötüleştirilir. Ancak yasama organları tarafından ekosistemlerini daha iyi denetlemeleri için giderek daha fazla baskı altına alınıyorlar. Örneğin, Birleşik Krallık’ın Çevrimiçi Güvenlik Yasası, kullanıcılarının refahını sağlamak için belirli çevrimiçi hizmet sağlayıcılara “bakım yükümlülüğü” getiren, dünyadaki en sıkı yasalardan biridir. Zorbalık her zaman kolayca fark edilmez. Şartlar, nüanslar, argo ve dilsel özelliklerin bazen algoritmalar tarafından doğru bir şekilde tespit edilmesi zor olabilir. Ancak algoritmalar bu konuda giderek daha iyi hâle geliyor – olması gerektiği gibi. Her halükârda, ebeveynlerin çocuklarıyla sosyal medyanın riskleri ve tuzakları hakkında konuşması önemlidir.
1996 FERRARI F50 GT1, “En İyi Otomobil” Ödülünü Kazandı
Carmel, Kaliforniya (15 Ağustos 2025) The Quail, A Motorsports Gathering, 22. yılında The Quail Golf Club’ın eşsiz atmosferinde gerçekleşti ve 1996 Ferrari F50 GT1 “En İyi Otomobil” ödülüne layık görüldü. Art Zafiropoulo’ya ait olan 1996 F50 GT1, 200’ün üzerinde seçkin katılımcı arasından; tasarımı, işçiliği ve tarihi önemiyle öne çıkarak bu onura erişti. Kazanan otomobil, otomotiv mükemmeliyetinin zirvesini simgeleyen saygın Rolex Circle of Champions geleneğine dahil edildi. Ayrıca aracın sahibi, Rolex USA Başkanı ve CEO’su Luca Bernasconi tarafından takdim edilen özel gravürlü bir Oyster Perpetual Datejust 36 ile ödüllendirildi.
1996 Ferrari F50 GT1, bugüne kadar üretilmiş en nadir ve en ekstrem Ferrari modellerinden biri olup; F50’yi üst düzey GT1 yarışlarına taşımak amacıyla geliştirilmiş bir prototip olarak öne çıkıyor. Şasi numarası 001 olan ve fabrikada üretilen tek test aracı, Ferrari’nin 4.7 litrelik V12 motorunun 750 beygir gücündeki evrimini; karbon fiber monokok şasi, dönemin aerodinamik unsurları ve Formula 1 düzeyine uygun yarış donanımlarıyla bir araya getiriyor. Uluslararası GT1 sınıfı için geliştirilmiş olsa da Ferrari’nin 1997’de programı sonlandırmasıyla hiçbir zaman piste çıkmamış, ilk ve tek özel sahibi Art Zafiropoulo’nun koleksiyonunda kalmıştır. Amaca yönelik karbon fiber gövdesi, siyah Speedline jantları ve zamansız oranlarıyla F50 GT1, markanın en arzu edilen ve en güçlü spor yarış otomobillerinden biri olarak öne çıkıyor.
2025 The Quail, A Motorsports Gathering’de açıklanan diğer prestijli ödül sahipleri ise şunlardır:
Spirit of The Quail Ödülü
1967 Shelby EXP500 Prototype Coupe
Sahibi: Bay ve Bayan Craig JacksonHagerty Drivers Foundation Ödülü
1967 Sunbeam MK2
Sahibi: Richard Thompson
The Quail, otomotiv endüstrisinin geleceğine yön veren bir merkez olmaya devam ediyor; 18 önde gelen üretici ve tasarımcı en yeni modellerinin lansmanını gerçekleştirdi. Etkinliğin öne çıkanları arasında Lamborghini Fenomeno, Guntherwerks Project F-26, Corvette CX Concept ve CX.R Gran Turismo Konseptleri’nin dünya prömiyerleri; ayrıca özel üretim Corvette ZR1x Silver Quail, Lexus Sport Concept, Cadillac Elevated Velocity, Superlegerra Veloce 12, Gordon Murray Automobiles GMSV Le Mans GTR ve GMSV S1 LM, Bugatti Brouillard ve Ringbrothers 1971 Aston Martin DBS yer aldı.
Küresel araç lansmanlarının yanı sıra, bu yılın dört özel sınıfında sergilenen seçkin otomobiller de etkinliğin odak noktası oldu. 2025 kutlamalarının öne çıkanları arasında yer alan bu dört özel sınıf büyük ilgi gördü. Ferrari F50’nin 30. Yıl dönümü, Maranello’nun en öne çıkan modern süper otomobillerinden birine saygı niteliği taşıdı ve ödül, Museo Carde’ye ait 1995 Ferrari F50’ye verildi. Bu sınıfta toplam 17 araç yer aldı. Shelby Mustang GT350’nin 60. Yıl dönümü ise Carroll Shelby’nin efsanevi Amerikan kas otomobiline adandı ve John Dwyer’ın beyaz 1965 Shelby Mustang GT350R Model #98’i ön plana çıktı. Iso Grifo’nun 60. Yıl dönümü,İtalyan-Amerikan grand tourer modelinin kendine özgü stil ve performans uyumunu sergiledi; bu sınıf Peter Wilde’ın 1963 Iso Grifo A3/L Prototipi ile temsil edildi. Son olarak Formula 1 Tasarımları sınıfı, F1’in zengin görsel mirasını kutladı ve J.R. Amantea’nın dönemine özgü ikonik tasarımıyla 1997 Ferrari F1310B ödülün sahibi oldu. The Quail, A Motorsports Gathering ayrıca farklı dönemlere, markalara ve tasarım anlayışlarına ait otomobillerin yer aldığı sekiz geleneksel sınıfı da konuklarına sundu.
“Dünyanın en nadir araçlarını sergileyen seçkin koleksiyonculardan, otomotiv sanatının ve teknolojisinin en yeni örneklerini tanıtan sponsorlarımıza kadar, The Quail, A Motorsports Gathering otomotiv kültürünün merkezinde yer alıyor,” dedi The Peninsula Signature Events Kıdemli Başkan Yardımcısı Kai Lermen. “Etkinlik alanımızdaki çeşitlilik, sunduğumuz keyifli bahçe partisi atmosferi ve eşsiz sayıda küresel prömiyer, bu organizasyonu gerçekten benzersiz kılıyor. Sponsorlarımıza, misafirlerimize ve otomotiv topluluğuna verdikleri sürekli destek için teşekkür ederiz; bu destek The Quail, A Motorsports Gathering’i Monterey Otomobil Haftası’nın en seçkin ve en etkili etkinliği haline getiriyor.”
Bu yılki etkinlik, IROC efsanelerinin benzersiz bir buluşmasına da sahne oldu. 20’den fazla tarihi IROC aracı ve efsanevi pilot, WeatherTech Raceway Laguna Seca’dan The Quail’a getirildi. İlk kez bir araya gelen farklı nesillerden IROC şampiyonları — Jeff Gordon, Jenson Button, Kurt Busch, Mark Martin, Danny Sullivan, Ken Schrader, Bill Elliott, Zak Brown ve Bruce Canepa — yarış mirasının eşi benzeri görülmemiş bir gösterisini sundu. Konuklar, özel bir geçiş turunu izleme ve yarış makineleri ile pilotlarını yakından görme ayrıcalığını yaşadı.
Dünya çapında araçların kutlanmasının yanı sıra, konuklar beş farklı gastronomi pavilyonunda sunulan gurme lezzetlerin tadını çıkardı; ödüllü şaraplar ve şampanyalardan oluşan özel bir seçkiyle bu deneyim tamamlandı. Etkinliğin öne çıkan bölümlerinden biri olan geleneksel “Fireside Chat”, dünyaca ünlü komedyen ve otomobil koleksiyoneri Adam Corolla ile yapılan keyifli bir sohbeti konuklara sundu. Canlı müzik ve eğlence, katılımcılar için heyecan verici günü taçlandırdı. Ayrıca misafirler, Monterey Otomobil Haftası boyunca düzenlenen en uzun soluklu ve en prestijli müzayede olan 28 Bonhams “The Quail Auction” deneyimini yaşama ayrıcalığına sahip oldular.

